Шаленства – небяспечнае захворванне, на якое хварэюць жывёлы і людзі. Па дадзеных Сусветнай арганізацыі аховы здароўя, шаленства распаўсюджана на тэрыторыях большасці краін свету.

У Рэспубліцы Беларусь штогод рэгіструюцца выпадкі захворвання на шаленства сярод жывёл: дзікіх (лісы, янотападобныя сабакі, ваўкі ды інш.), хатніх (сабакі, коткі) і сельскагаспадарчых (буйная рагатая жывёла, коні, дробная рагатая жывёла), што істотна павышае рызыку ўзнікнення выпадкаў шаленства сярод насельніцтва.

Выклікае занепакоенасць рост колькасці выпадкаў масавага (з колькасцю пацярпелых 5 і болей чалавек) кантакту з хворымі на шаленства жывёламі. Часцей за ўсё такія выпадкі рэгіструюцца з нагоды кантакту з сабакамі і коткамі, а таксама не прышчэпленай буйной рагатай жывёлай.

У мэтах папярэджання заражэння на шаленства неабходна:

• выконваць устаноўленыя правілы ўтрымання хатніх жывёл (сабак, катоў) і штогод, у абавязковым парадку, прадастаўляць сваіх гадаванцаў у ветэрынарную ўстанову для правядзення прафілактычных прышчэпак супраць шаленства;

• пры з'яўленні ў жывёлы сімптомаў, якія не выключаюць шаленства, а таксама ў выпадках змянення паводзін хатняй жывёлы, атрымання ім пашкоджанняў ад іншай жывёлы, смерці без бачных на тое прычын абавязкова звяртацца да ветэрынарнага спецыяліста для ўстанаўлення 10-дзённага назірання за жывёлай або высвятлення прычыны яе смерці;

• выключыць кантакты з жывёламі, асабліва дзікімі і/або безнагляднымі.

ВАЖНА ПАМЯТАЦЬ: як правіла, здаровыя дзікія жывёлы пазбягаюць сустрэчы з чалавекам. І калі такая жывёла з'яўляецца ў населеным пункце, можна меркаваць, што яна хворая на шаленства. Трэба прыняць усе меры асабістай засцярогі і гарантавання бяспекі для сябе і блізкіх. Не рэкамендуецца забіраць з вуліцы бяздомных ці хворых жывёл. Калі вы забралі жывёлу з вуліцы, знайдзіце магчымасць у кароткі тэрмін паказаць гадаванца ветэрынарнаму ўрачу і зрабіць жывёле прафілактычную прышчэпку супраць шаленства.

У выпадках, калі кантакту (укус, драпіна, асліненне) з жывёлай, нават вонкава здаровай, пазбегнуць не атрымалася, неабходна:

• правесці першасную апрацоўку месца кантакту — старанна прамыць вадой з мылам;

• пры наяўнасці пашкоджання — пасля прамывання з мылам апрацаваць краі раны 5% настойкай ёду/павідон-ёдам/любым спіртавым антысептыкам;

• накласці стэрыльную павязку і неадкладна (на працягу сутак пасля кантакту) звярнуцца ў медыцынскую ўстанову. Толькі ўрач (хірург, траўматолаг) ацэніць рызыку магчымага заражэння вірусам шаленства і прызначыць, пры неабходнасці, курс прышчэпак.

Вельмі важна адначасова са зваротам да ўрача (па магчымасці) ізаляваць жывёлу і выклікаць спецыяліста ветэрынарнай службы для кансультацыі і арганізацыі ветэрынарнага назірання, тэрмін якога складае 10 дзён з моманту кантакту.

Памятайце, што шаленства — гэта смяротнае захворванне. Адзіным эфектыўным сродкам прафілактыкі з'яўляецца своечасовае аказанне антырабічнай дапамогі асобам, якія пацярпелі ад кантакту з жывёлай, у тым ліку правядзенне імунізацыі супраць шаленства.

Прэс-служба Міністэрства аховы здароўя